Een Tien

Posted by on Jan 30, 2014 in Blog Herre Faber | No Comments

‘Een 5,44! Heb ik op één honderdste na een voldoende gehaald! Kunt u niet wat regelen?’ Er zijn af en toe scholen of stromingen met een afkeer van cijfers. Daarom geeft men ze niet. Of, iets ludieker, alle studenten krijgen een tien, op voorhand.

Het omgekeerde heb ik meegemaakt in de eerste klas van de lagere school (tegenwoordig groep drie). Ik had iets met schrijven heel goed gedaan. Dat vond juffrouw Meijer tenminste (en ikzelf eigenlijk ook wel). Toch bestond ze het om een acht te geven. Haar spontane verklaring voor dit wat middelmatige cijfer: ‘Een tien is voor God, een negen is voor de Juffrouw, dus jij kunt hoogstens een acht halen.’ In zekere zin was dat een compliment. Ik had immers het, voor een leerling, hoogst mogelijke cijfer gehaald. Maar het was wel de eerste keer in mijn korte leventje dat het vermoeden bij mij opkwam dat niet iedere volwassene zich altijd even normaal gedroeg.

Koffiepauzeverhaal

Het onderwerp ‘cijfers’ geeft vaak grappige discussies met veel ideologische bevlogenheid. Geen cijfers geven is natuurlijk ondenkbaar. Zodra werkgevers of vervolgopleidingen dat in de gaten krijgen, is je diploma meteen waardeloos geworden. Het lijkt misschien wel nobel in beginsel, maar hiermee bewijs je studenten niet bepaald een dienst. De redenering van juffrouw Meijer is ook nogal raar. Verzin je een systeem dat loopt van één tot tien, maak je er vervolgens principieel geen gebruik van! Ik heb een paar keer voorgesteld een afstudeerproject met een tien te beoordelen. Commissieleden beginnen dan onmiddellijk te zweten, krijgen rode vlekken in hun nek en weten altijd wel iets te verzinnen waarom dat nou net niet kan. Een negen… OK, maar een tien… Er is altijd een neiging naar het midden. Ook bij de student die bij mijn collega klaagde, maar dan omgekeerd: ‘Ik heb een één gekregen, maar zo slecht kan het toch niet zijn?’ Toen zijn tentamen erbij werd gepakt, bleek hij niets (ja, letterlijk niets) te hebben ingevuld. Altijd een leuk verhaal voor in de koffiepauze.

Fouten

Beoordelen blijft lastig. Er worden hele kwaliteitssystemen voor opgezet. Ik denk dat deze niet helpen: ze creëren een schijnzekerheid. Misschien moeten we er maar gewoon op vertrouwen dat docenten op basis van hun kennis, beroepseer en geweten hun werk doen. Vraag: ‘Kunt u niet wat doen aan die 5,44?’ Antwoord: ‘Nou nee, als ik geen fouten heb gemaakt bij het nakijken, doe je maar lekker de herkansing.’